Verbonden partijen zijn organisaties die gemeentelijke taken uitvoeren om beleidsdoelen te realiseren. De gemeente is verantwoordelijk en heeft de uitvoering aan een ander opgedragen. Redenen hiervoor kunnen bijvoorbeeld zijn dat deze vorm een meerwaarde heeft (zoals bijvoorbeeld efficiencyvoordelen en effectiviteit) en/of een wettelijke verplichting.

• Het kan dan gaan om bestuurlijke samenwerking met bijvoorbeeld andere gemeenten en/of de provincie. In dat geval zijn de regels en waarborgen vanuit de Wet gemeenschappelijke regelingen van toepassing.
• Er kan ook sprake zijn van een samenwerking met een private partij zoals bij de grondexploitatie.

Wanneer is sprake van een verbonden partij ? Er is alleen daarvan sprake als er zowel een bestuurlijke als een financieel belang is.

• Onder bestuurlijk belang wordt verstaan: zeggenschap, hetzij een zetel in het bestuur hetzij het hebben van stemrecht.
• Met een financieel belang wordt bedoeld dat de gemeente een bedrag ter beschikking heeft gesteld dat ze kwijt is in geval van faillissement van de verbonden partij en/of als er financiële problemen bij de verbonden partij op de gemeente verhaald kunnen worden.

Het idee achter deze paragraaf is de gemeenteraad inzicht te geven in de verbonden partijen van de gemeenten (welke, waarom, beleid) en de risico’s die hiermee (mogelijk) gelopen worden.
De gemeenteraad controleert de toezichthoudende rol van het college waarbij de volgende uitgangspunten worden gehanteerd:

• Een verbonden partij moet doelen van de gemeente realiseren.
• Een verbonden partij brengt mogelijk financiële, en bestuurlijk-organisatorische risico’s met zich mee.

Kadernotitie gemeente

Het kader rondom nemen van beslissingen over (regionale) samenwerking, de verbonden partij is vastgelegd in de notitie Verbonden partijen gemeente Heemskerk 2015. In deze notitie is de strategische visie rondom verbonden partijen opgenomen. Verder zijn daarin regels opgenomen rond de verschillende fasen die een verbonden partij kent rond: het oprichten (afwegingskader), sturing en controle (governance) en evalueren/beëindigen van deelname. Onderdeel hiervan is dan ook het verkrijgen van voldoende grip en bijvoorbeeld informatie over risicobeheersing.

Wat is bereikt/gedaan en ontwikkelingen 2017

• In het rapport van de Rekenkamercommissie 'Effectiviteit in sturing op verbonden partijen' zijn enkele aanbevelingen gedaan over de informatievoorziening van de raad. De aanbevelingen zijn in de raad van 2 februari 2017 zijn besproken en in uitvoering gebracht. Informatie over de stand van zaken vindt binnen de P&C cyclus plaats.

• Als resultaat kan verder worden vermeld dat alle gemeenschappelijke regelingen hun jaarstukken 2016/2018 tijdig hebben ingediend, dus voor 15 april 2017. De behandeling daarvan (inclusief formuleren van een eventuele zienswijze) heeft in de raad plaatsgevonden op 29 juni 2017. De algemeen besturen stellen de jaarstukken vast en moeten deze vervolgens tijdig -in juli- insturen aan Gedeputeerde staten en/of Minister van BZK. Dit is gerealiseerd.

• De ambtelijke regie en samenwerking is vergroot door meer aandacht voor het proces en onderlinge afstemming bij gemeenschappelijke belangen.